Thật khó tin cho những ai hình dung ra mức độ mà Hip Hop đã ăn sâu bén rễ như một nền văn hóa và một kiểu tư duy. Đối với các thế hệ trẻ, nó đã hòa nhập để trở thành một lối sống và hơn thế nữa, cho mọi ý định và mục đích tôn giáo.

– Steve Stoute
Hip Hop Ganesha Graffiti
The God of Hip Hop. Graffiti Artwork by Kostya Zmogk

Có phải Hip Hop chỉ là cách nói khác của một nền tôn giáo mới? Kanye West đã đặt một câu hỏi mạnh mẽ và sâu sắc này trong lời của bài rap Gorgeous phát hành năm 2010. Anh đặt nghi vấn về sự tương đồng giữa các tôn giáo lớn trên toàn cầu và hiện tượng quốc tế là văn hóa Hip Hop.

Trong cuốn sách The Tanning of America: How Hip-Hop Created a Culture That Rewrite the Rules of the New Economy tác giả Steve Stoute cũng là một doanh nhân người Mỹ đã viết rằng: “Hip Hop có mô hình giống với tất cả các tôn giáo lớn – trong số đó là sự kết nối với cộng đồng, sự kết nối tâm linh thông qua trải nghiệm cá nhân (trong âm nhạc), sự nhất quán về học thuyết và đạo đức, quy tắc, nghi lễ, tổ chức hệ thống cấp bậc và huyền thoại về các tượng đài cũng như các nhà lãnh đạo.”

Cái nôi của Hip Hop bắt đầu tại Đại lộ số 1520 Sedgwick. Bắt nguồn từ bữa tiệc tại gia do chính DJ Kool Herc tổ chức, Hip Hop đã dần thống trị phong trào phản văn hóa ở Brooklyn cho đến khi nó vượt qua được rào cản xã hội và dẫn đầu trào lưu mainstream của Mỹ.

Và giờ đây, chúng ta dễ dàng nhận thấy những cột mốc của Hip Hop giống với nền tôn giáo mà Steve Stoute đã đề cập đến.

Kết nối cộng đồng

Cộng đồng Hip Hop phát triển từ một khu phố của những dân chơi nổi loạn cho đến liên minh toàn cầu, rồi cuối cùng họ trở thành những người đứng đầu Hip Hop. Nó mở rộng từ nhóm rap đến nhóm nhảy, những khán giả tham gia concert đến các blogger âm nhạc. Bạn có thể hiểu cộng đồng này chính là những người có sức ảnh hưởng lớn trong ngành, hoặc là chính bản thân các nghệ sĩ, hoặc cũng là những người hâm mộ và khán giả.

Bất kể bạn đi đến đâu trên thế giới, âm nhạc, văn hóa hay ảnh hưởng của Hip Hop đều ở đó. Nó đã tạo ra một ngôn ngữ chung toàn cầu được kết nối bằng rap và nhịp điệu.

Tờ rơi quảng cáo buổi party Hip Hop do DJ Kool Herc tổ chức năm 1973
Tờ rơi mời tham dự buổi party đầu tiên trong lịch sử Hip Hop do DJ Kool Herc tổ chức vào ngày 11/08/1973

Kết nối tâm linh thông qua trải nghiệm cá nhân

Hip Hop có người làm chứng, đó là khi các rapper kể lại những trải nghiệm cá nhân trong âm nhạc của họ. Lời chứng thực này gợi ý đến sự liên kết tâm linh, khiến Hip Hop trở nên có hồn hơn chứ không chỉ đơn giản là những đứa trẻ gieo vần trên nhịp beat. Và câu nói mang năng lượng tích cực “Hip Hop saved my life” (tạm dịch: Hip Hop đã cứu vớt cuộc đời tôi) mà chúng ta hay nghe thấy trong cộng đồng không phải là một thứ gì đó quá cường điệu.

Tinh thần

Chúng ta nên đề cập những định nghĩa khác của tinh thần. Có rất nhiều yếu tố linh thiêng trong Hip Hop. Cũng giống như những người đi nhà thờ cảm động đến nỗi la hét, không thể tự chủ, giơ tay và di chuyển loạn xà ngầu cả lên, những người chơi Hip Hop cũng giống như vậy. Hãy nghĩ đến tất cả những lần bạn của bạn hét lên sau khi nghe những bài hát trữ tình lố bịch, bao nhiêu lần bạn lắc lư ngay tại chỗ ngồi của bạn khi âm nhạc làm bạn phấn khích, hoặc bao nhiêu lần bạn nhận ra đầu mình đang gật gù theo một con beat mà bạn cố tình bỏ qua.

Học thuyết và đạo đức đồng nhất

Như trong bất kỳ nền văn hóa nào, có những điều trong Hip Hop mà bạn không nên làm. Có sự nhận thức về đúng sai trong nền văn hóa và việc đi lạc khỏi con đường đạo đức đó có thể dẫn đến sự sụp đổ của bạn. Bạn không bán rẻ ý tưởng. Bạn không ăn cắp. Bạn không mướn người viết thuê. Bạn không nên thiếu tôn trọng những người đi trước. Nếu bạn cố tình làm như vậy, có thể bạn vẫn tiếp tục thành công về mặt mainstream thương mại, nhưng cộng đồng Hip Hop sẽ không tha thứ. Bạn sẽ bị đuổi khỏi các cuộc trò chuyện về “real Hip Hop” và bị xem như là một “Sucka MC” (tạm dịch: Rapper dỏm).

Một nhóm nhảy breaking trong trang phục của nhà sư đã biểu diễn một màn công phu để tưởng nhớ đến Adam Yauch (nghệ danh MCA), ông là đồng sáng lập nhóm rap Beastie Boys nổi tiếng và cũng được biết đến như một Phật tử, một nhà hoạt động xã hội tài ba, người đã dành phần lớn cuộc đời của mình để đấu tranh và bảo tồn nền văn hóa Tây Tạng. Ông mất vào ngày 4/5/2012 sau sau ba năm chống chọi với bệnh ung thư.

Mật mã

Mật mã được tìm thấy khắp nơi trong nền văn hóa này. Từ phong cách ăn mặc đến vũ đạo, đều có sự thống nhất về hành vi tiêu chuẩn của những người chơi Hip Hop. Từ việc chào nhau bằng cách đập tay cho đến hành động phủi vai để thể hiện sự tự do, cho đến tiếng lóng hay ký hiệu ngón tay – hand signs. Đó chính là sự tồn tại không thể phủ nhận của quy tắc ứng xử trong cách biểu đạt mà chúng ta thường không chú ý tới.

Xem thêm: 5 điều luật cơ bản trong văn hóa Breakin

Nghi thức

Nghi thức gồm nhiều hoạt động trong cộng đồng Hip Hop – việc ra mắt album, việc thống nhất hướng chiếu sáng của đèn tại một buổi concert, lễ trao giải. Và đối với mỗi người, nghi thức đó có thể là lần đầu tiên nghe album mới trong xe cùng bạn bè của bạn hoặc biểu diễn điệu nhảy nổi tiếng của Kid ‘n Play. Các nghi lễ trong Hip Hop chính là những sự kiện hoặc hành động lặp đi lặp lại với mối liên hệ mật thiết đến Hip Hop.

Tổ chức và trật tự

Yếu tố này minh chứng tại sao các cuộc trò chuyện “Top 10” hoặc “Top 5” rất quan trọng đối với chúng tôi. Và cũng là lý do tại sao chúng tôi cảm thấy nên tách các rapper truyền thống ra khỏi “mumble rap”. Vì thế, việc nêu ra những người giỏi nhất từ đông, tây, nam, bắc rất quan trọng và mỗi khu vực có những tiêu chuẩn đánh giá khác nhau cho vị trí cao nhất. Những người yêu thích Hip Hop có đầu óc tổ chức rất tốt.

Bữa ăn tối cuối cùng của Hip Hop. Credit: etsy.com

Tượng đài và những nhà lãnh đạo

Hip Hop có danh sách đầy đủ những nhân vật tiêu biểu, từ DJ Kool Herc đến Jay Z. Và cũng có những câu chuyện phức tạp, giống như Odyssey về cách nó ra đời, cùng những tranh chấp và khác biệt tạo thành một cốt truyện hoàn chỉnh. Tất nhiên, Hip Hop có những kẻ tử đạo – Biggie, Tupac, Guru, Left Eye và Aaliyah – những người đã đóng góp rất nhiều cho nền văn hóa và sau đó họ để chúng ta tự diễn giải nghệ thuật của họ.

Vì vậy, trong khi Hip Hop không có kinh sách hoặc nơi để thể hiện sự tôn kính, thì Rap Genius cho phép chúng ta chia sẻ sự hiểu biết, còn các diễn đàn rap là nơi để hội tụ. Ở đó không có những lời cầu nguyện, chỉ có niềm tin. Không có người chủ trì, nhưng không thiếu các môn đệ.

Những đứa trẻ thường tiêu tiền vào vé xem concert của Kanye West hoặc mua một đôi giày Yeezy hơn là để dành. Chúng sẽ ghi nhớ những câu chuyện của Biggie hơn những câu chuyện trong Kinh thánh; làm theo lời khuyên để thành công của Russell Simmons hơn là tuân theo Mười Điều Răn. Tùy bạn cảm nhận nhưng không thể phủ nhận việc Hip Hop giống như một phong trào tôn giáo.

Tôi có nhiều bạn bè theo nhiều tôn giáo khác nhau, nhưng tất cả họ đều là nhân chứng sống của Hip Hop. Nếu bản thân Hip Hop không phải là thần thánh, thì chắc chắn có một vị thần. Ngài là quyền năng. Và Ngài cũng thật tốt.

Dịch bởi: Luna (IG @lunadoan29)